Cấu tạo và nguyên lý hoạt động ic LM358

Các tiêu đề chính

Cấu tạo và nguyên lý hoạt động ic LM358 trong mạch sạc xe vinfast

IC LM358op-amp kép (dual operational amplifier) rất phổ biến trong mạch điện tử dân dụng và công nghiệp nhờ chạy được nguồn đơn và giá rẻ.


1. Tổng quan IC LM358

  • Loại: Dual Operational Amplifier (2 op-amp độc lập trong 1 IC)
  • Nguồn cấp:
    • Nguồn đơn: 3V – 32V
    • Nguồn đối xứng: ±1.5V – ±16V
  • Đặc điểm nổi bật:
    • Hoạt động tốt với nguồn đơn
    • Điện áp đầu vào có thể xuống gần GND
    • Dòng tiêu thụ thấp

2. Sơ đồ chân IC LM358 (DIP-8)

        _________
  OUT1 |1     8| VCC+
   IN1-|2     7| OUT2
   IN1+|3     6| IN2-
   GND |4     5| IN2+
        ---------
Chân Ký hiệu Chức năng
1 OUT1 Ngõ ra Op-Amp 1
2 IN1- Ngõ vào đảo (–) Op-Amp 1
3 IN1+ Ngõ vào không đảo (+) Op-Amp 1
4 GND / VCC- Mass
5 IN2+ Ngõ vào không đảo (+) Op-Amp 2
6 IN2- Ngõ vào đảo (–) Op-Amp 2
7 OUT2 Ngõ ra Op-Amp 2
8 VCC+ Nguồn dương

3. Cấu tạo bên trong (nguyên lý khối)

LM358 gồm các khối chính:

1️⃣ Tầng khuếch đại vi sai đầu vào

  • So sánh điện áp IN+ và IN-
  • Cho phép điện áp đầu vào xuống gần 0V
  • Dùng transistor BJT công nghệ low-power

2️⃣ Tầng khuếch đại trung gian

  • Khuếch đại điện áp rất lớn (Open-loop gain ≈ 100.000)
  • Quyết định độ nhạy và độ chính xác

3️⃣ Tầng khuếch đại đầu ra

  • Có thể kéo đầu ra gần GND
  • Không kéo được lên sát VCC (thường thấp hơn VCC ~1.2–1.5V)

4. Nguyên lý hoạt động

🔹 Nguyên tắc cơ bản

  • LM358 khuếch đại độ chênh lệch điện áp giữa IN+ và IN-

[
V_{out} = A \times (V_{+} – V_{-})
]

Trong đó:

  • A: hệ số khuếch đại hở (rất lớn)
  • Khi dùng hồi tiếp → tạo hệ số khuếch đại mong muốn

🔹 Các chế độ hoạt động phổ biến

1️⃣ Khuếch đại tuyến tính (Amplifier)

  • Dùng điện trở hồi tiếp
  • Ví dụ khuếch đại không đảo:

[
Gain = 1 + \frac{R_f}{R_g}
]

2️⃣ Bộ so sánh (Comparator – dùng tạm)

  • So sánh 2 mức điện áp
  • Không khuyến khích dùng thay comparator chuyên dụng khi tốc độ cao

3️⃣ Khuếch đại tín hiệu cảm biến

  • Cảm biến nhiệt, áp suất, dòng, điện áp thấp
  • Rất phổ biến trong mạch công nghiệp 24VDC

4️⃣ Mạch lọc, mạch tạo ngưỡng

  • Low-pass, high-pass, band-pass
  • Mạch Schmitt Trigger đơn giản

5. Thông số kỹ thuật chính

Thông số Giá trị
Gain hở ~100 dB
Băng thông (GBW) ~1 MHz
Slew rate ~0.3 V/µs
Dòng tiêu thụ ~0.5 mA/op-amp
Điện áp offset ~2 mV
Nhiệt độ hoạt động −40 → +85°C

6. Ưu điểm & nhược điểm

✅ Ưu điểm

  • Chạy nguồn đơn
  • Giá rẻ, dễ mua
  • Dễ thiết kế mạch
  • Phù hợp mạch analog công nghiệp

❌ Nhược điểm

  • Không rail-to-rail đầu ra
  • Tốc độ chậm
  • Không phù hợp tín hiệu cao tần

7. Ứng dụng thực tế

  • Mạch đo áp – đo dòng
  • Mạch khuếch đại tín hiệu sensor
  • Mạch so sánh ngưỡng
  • Mạch điều khiển biến tần, nguồn xung
  • Mạch bảo vệ quá áp / quá dòng

https://drive.google.com/file/d/17xaMREXfR-3jaIZYda4OS0ZQC4PHocvI/view