Phân tích lỗi biến tần Solar có DC Bus

Phân tích lỗi biến tần Solar có DC Bus nhưng không ra điện AC 220V

(Nguyên nhân – cách đo – hướng xử lý thực tế cho thợ sửa)

1. Mô tả hiện tượng thực tế thường gặp

Trong quá trình sửa biến tần solar / inverter hybrid, anh em sẽ gặp rất nhiều ca có biểu hiện:

Có điện áp DC Bus đầy đủ (300–380VDC)
Màn hình vẫn sáng, không báo lỗi nghiêm trọng
Có khi báo RUN, có khi không
Nhưng đầu ra AC 220V không có, hoặc có lúc nháy lên rồi mất
Một số máy có tiếng kêu lạ ở IGBT / biến áp xung
Khi cấp thêm PV thì lỗi, còn chỉ dùng acquy thì chạy

👉 Đây là dạng lỗi cực kỳ phổ biến, nhưng cũng là lỗi khiến nhiều thợ đi sai hướng, thay nhầm IGBT, thay nhầm board điều khiển, mất rất nhiều thời gian.

2. Hiểu đúng cấu trúc tổng thể inverter solar (để không sửa mò)

Trước khi đo đạc, cần nắm lại luồng năng lượng chuẩn:

Sơ đồ khối cơ bản

PV / Acquy
   ↓
Mạch DC-DC (Boost / Buck-Boost)
   ↓
DC BUS (300–380V)
   ↓
IGBT / MOSFET Inverter (H-Bridge)
   ↓
LC Filter
   ↓
AC 220V Output

👉 Nếu DC Bus đã OK, thì lỗi chắc chắn nằm từ khối inverter trở về sau, không còn ở mạch sạc hay boost nữa.

3. Các nhóm nguyên nhân chính gây lỗi “có DC Bus nhưng không ra AC”

Nhóm 1: Khối IGBT / MOSFET công suất không hoạt động

Dấu hiệu:

DC Bus đo đủ
Gate IGBT không có xung
Hoặc có xung nhưng biên độ thấp
Có tiếng rít nhẹ, nhưng không tạo được AC

Nguyên nhân thường gặp:

IC driver gate hỏng (IR2110, IR2184, ACPL-3120, TLP250…)
Nguồn nuôi driver ±12V / +15V bị sụt
Opto cách ly chết 1 kênh
Mạch bootstrap lỗi (tụ bootstrap khô, diode rò)

👉 Lưu ý: Rất nhiều thợ thay IGBT mới xong vẫn không chạy vì lỗi nằm ở driver, không phải IGBT.

Nhóm 2: Có xung gate nhưng sai dạng – sai pha – sai deadtime

Dấu hiệu:

Đo gate thấy có xung
Nhưng:
- Biên độ không đều giữa các pha
- Duty cycle méo
- Hai nhánh trên – dưới mở chồng nhau

Hậu quả:

Máy không tạo được sóng AC
Hoặc vừa chạy là báo lỗi
IGBT nóng rất nhanh

Nguyên nhân sâu xa:

CPU lỗi thuật toán SPWM
IC tạo xung (SG3525, EG8010, DSP, MCU) lỗi
Thạch anh dao động sai tần số
Mạch hồi tiếp AC bị lỗi → CPU “không dám cho chạy”

Nhóm 3: Mạch hồi tiếp điện áp AC bị lỗi

Đây là lỗi cực kỳ hay gặp, nhất là inverter solar TQ.

Cơ chế:

CPU chỉ cho phép inverter chạy khi:
- Có tín hiệu hồi tiếp AC hợp lệ
- Điện áp nằm trong ngưỡng an toàn

Nếu mạch hồi tiếp lỗi:
👉 CPU sẽ ngắt xung inverter ngay lập tức

Linh kiện liên quan:

Opto hồi tiếp AC
Mạch chia áp điện trở
Op-amp (LM358, LM324, LF353…)
ADC input của CPU

Biểu hiện:

AC vừa nháy lên → mất
Có tải thì sập nhanh hơn
Không báo lỗi rõ ràng

Nhóm 4: LC Filter đầu ra bị lỗi / chạm tải

Lỗi thường gặp:

Cuộn cảm đầu ra chập vòng
Tụ film AC rò
Relay đầu ra tiếp xúc kém
Cọc đấu dây AC bị oxy hóa

👉 Khi tải “không sạch”, CPU sẽ:

Nhận tín hiệu dòng bất thường
Tự động ngắt inverter để bảo vệ

Nhóm 5: Bảo vệ dòng / bảo vệ ngắn mạch kích hoạt sai

Nguyên nhân:

Shunt đo dòng sai trị số
Op-amp đo dòng lệch offset
IC so sánh lỗi

Biểu hiện:

Bật lên là tắt
Không cần tải vẫn không chạy
DC Bus vẫn giữ nguyên

4. Quy trình kiểm tra chuẩn thợ (không tháo bừa – không thay mò)

BƯỚC 1: Xác nhận DC Bus ổn định

Đo DC Bus khi:
- Không tải
- Có tải giả
DC Bus phải không sụt quá 10%

BƯỚC 2: Đo nguồn nuôi driver gate

Điểm đo	Giá trị chuẩn
VCC driver	+12V / +15V
VEE (nếu có)	-5V / -12V
Bootstrap	>10V

👉 Nguồn driver yếu = inverter không thể chạy

BƯỚC 3: Đo xung gate IGBT/MOSFET

Dùng oscilloscope (rất nên có)
Kiểm tra:
- Biên độ ≥ 12V
- Không méo
- Có deadtime rõ

⚠️ Không đo bằng đồng hồ số rồi kết luận có xung

BƯỚC 4: Kiểm tra mạch hồi tiếp AC

Truy tín hiệu từ:
- Đầu ra AC
- Qua chia áp
- Qua opto
- Về CPU

👉 Chỉ cần 1 con điện trở sai trị số, máy sẽ không chạy.

BƯỚC 5: Tách tải – cô lập lỗi

Ngắt LC Filter
Ngắt relay AC
Cho inverter chạy “không tải”

Nếu chạy được → lỗi nằm sau inverter

5. Một ca thực tế (kinh nghiệm xương máu)

Inverter solar 5kW – lỗi:

DC Bus 360V
PV ổn định
Không ra AC

Thợ trước:

Thay 4 IGBT
Thay 2 driver
→ Không khỏi

Nguyên nhân thật:

1 con điện trở hồi tiếp AC tăng trị số
CPU luôn hiểu điện áp AC “quá cao”
→ Không cho inverter chạy

👉 Sửa đúng 20 phút, không thay IGBT nào.

6. Vì sao lỗi này rất “khó chịu” với thợ?

Không báo lỗi rõ ràng
Dễ đánh lạc hướng sang DC Bus
Thay công suất nhiều nhưng không hết
Cần tư duy hệ thống, không phải chỉ đo linh kiện

👉 Đây chính là lý do khách cần thợ có kinh nghiệm, và nội dung dạng này giúp tmnsoft.vn tạo uy tín rất mạnh.

Có DC Bus không có nghĩa là inverter khỏe.
Không ra AC chưa chắc là do IGBT.
Sửa inverter giỏi là sửa bằng tư duy – không phải bằng túi linh kiện.