Biến tần chạy không tải vẫn báo lỗi – nguyên nhân thật sự và cách xử lý đúng

Các tiêu đề chính

1. Hiện tượng rất nhiều thợ gặp

Rất nhiều anh em mang biến tần đến TMN SOFT với cùng một câu hỏi:

“Không đấu motor, không tải, mà vừa RUN là báo lỗi – vậy hỏng cái gì?”

Có người đo:

  • DC Bus đủ áp

  • IGBT chưa chập

  • Driver vẫn có xung

Nhưng biến tần vẫn không chịu chạy.

👉 Đây là lỗi không dành cho người sửa theo kiểu thay mò.

2. Đừng nhầm: không tải ≠ không có vấn đề

Nhiều người nghĩ:

“Không tải thì làm gì có dòng, sao lại lỗi?”

👉 Sai hoàn toàn.

Biến tần luôn tự kiểm tra nội bộ ngay khi RUN:

  • Dòng ảo (current sensing)

  • Phản hồi driver

  • Cân pha

  • Thời gian deadtime

  • Điện áp DC Bus khi kích xung

👉 Không đạt → lỗi ngay cả khi không tải

3. Các nhóm nguyên nhân thường gặp nhất

🔥 Nhóm 1 – Lỗi mạch đo dòng (rất hay gặp)

  • Shunt trở tăng trị số

  • Opamp đo dòng lệch offset

  • Mạch lọc RC sai thông số

👉 Biểu hiện:

  • RUN là báo OC / ERR

  • Không cần đấu motor

👉 Cách kiểm tra:

  • Đo offset mạch đo dòng khi chưa RUN

  • So sánh 3 pha

  • Kiểm tra opamp (LM358, LF353…)

🔥 Nhóm 2 – Driver IGBT yếu hoặc mất cân pha

IGBT chưa chết nhưng:

  • Gate không đủ biên độ

  • Thời gian lên/xuống lệch

  • Một pha kích chậm hơn

👉 CPU thấy:

“Pha không đồng đều → lỗi”

👉 Cách làm:

  • So xung gate 3 pha

  • Không chỉ đo có/không – mà đo biên độ và độ trễ

🔥 Nhóm 3 – DC Bus tụ đủ áp nhưng ESR cao

Tụ đo:

  • 300–320VDC → tưởng OK

Nhưng khi kích xung:

  • Áp sụt nhanh

  • Ripple lớn

👉 CPU phát hiện bất thường → lỗi

👉 Cách xử:

  • Không chỉ đo VDC

  • So ripple bằng oscilloscope

  • Thay tụ nghi ngờ, không tiếc

🔥 Nhóm 4 – Lỗi nguồn phụ nuôi driver

Nguồn 15V / 12V:

  • Không đủ dòng

  • Sụt khi RUN

👉 Rất nhiều ca:

  • Đo đứng yên thì đủ

  • RUN là sập

👉 Kinh nghiệm:

Đo nguồn khi biến tần đang RUN – không đo lúc đứng yên

🔥 Nhóm 5 – Firmware / EEPROM lỗi

Ít gặp nhưng rất khó chịu:

  • Mất cân chỉnh

  • Thông số mặc định sai

👉 Dấu hiệu:

  • Lỗi không logic

  • Thay phần cứng không hết

👉 Hướng xử:

  • Reset sâu

  • Nạp lại firmware (nếu có)

  • Thay EEPROM (nhiều hãng bị)

4. Quy trình kiểm tra chuẩn kiểu TMN SOFT

Mình luôn làm theo thứ tự:

1️⃣ Đo nguồn phụ trước
2️⃣ Kiểm tra mạch đo dòng
3️⃣ So xung driver
4️⃣ Kiểm tra DC Bus khi kích xung
5️⃣ Cuối cùng mới nghĩ đến CPU

👉 Không bao giờ thay IGBT đầu tiên

5. Sai lầm thợ mới hay mắc

❌ Thấy lỗi OC là thay IGBT
❌ Không đo ripple DC Bus
❌ Không so pha driver
❌ Tin hoàn toàn vào đồng hồ số

👉 Những sai lầm này đốt tiền khách & mất uy tín

6. Khi nào nên mang biến tần đi sửa chuyên sâu?

Nếu:

  • Đã thay IGBT mà vẫn lỗi

  • Không có oscilloscope

  • Không xác định được mạch đo dòng

👉 Không nên sửa mò tiếp

7. Kết luận của thợ sửa

Biến tần báo lỗi không tải:

  • Không phải lỗi đơn giản

  • Không dành cho thay linh kiện theo cảm tính

👉 Muốn sửa dứt điểm:

  • Phải hiểu mạch

  • Phải đo đúng điểm

  • Phải có tư duy hệ thống

8. TMN SOFT xử lý những ca này thế nào?

TMN SOFT:

  • Không báo bệnh khi chưa đo xong

  • Không thay linh kiện hàng loạt

  • Chỉ thay đúng phần hỏng

👉 Khách sửa xong chạy bền – không tái lỗi