PLC Fatek – các lệnh cơ bản on off khi lập trình

Trong lập trình PLC Fatek (sử dụng phần mềm WinProladder), các lệnh cơ bản nhất để xử lý tín hiệu On/Off thuộc nhóm lệnh tiếp điểm và lệnh cuộn dây (Coil). Dưới đây là các lệnh quan trọng nhất mà bạn cần nắm vững:

1. Nhóm lệnh tiếp điểm (Input Contacts)

Đây là các lệnh dùng để kiểm tra trạng thái của các đầu vào ( $X$ ), đầu ra ( $Y$ ), hoặc các bit trung gian ( $M$ ).

LD (Load): Tiếp điểm thường mở (NO). Đóng lại khi thiết bị được kích hoạt (On).
LDI (Load Inverse): Tiếp điểm thường đóng (NC). Mở ra khi thiết bị được kích hoạt (On).
LDP / LDF: Tiếp điểm bắt cạnh lên (Positive) hoặc cạnh xuống (Negative). Chỉ On trong duy nhất một chu kỳ quét của PLC khi tín hiệu thay đổi trạng thái.

2. Nhóm lệnh đầu ra (Output Coils)

Dùng để điều khiển thiết bị ngoại vi ( $Y$ ) hoặc các bit trạng thái nội bộ ( $M, S$ ).

OUT: Cuộn dây đầu ra cơ bản. Trạng thái của $Y$ hoặc $M$ sẽ đi theo điều kiện logic đứng trước nó. Nếu điều kiện trước đó Off, đầu ra sẽ Off.
SET: Lệnh duy trì trạng thái On. Khi điều kiện phía trước On, đầu ra sẽ được chốt ở trạng thái On ngay cả khi điều kiện phía trước không còn nữa.
RST (Reset): Lệnh tắt trạng thái. Dùng để tắt các thiết bị đã được bật bởi lệnh SET hoặc dùng để xóa giá trị các bộ đếm (Counter), thanh ghi.

3. Ví dụ minh họa đoạn chương trình cơ bản

Dưới đây là cách kết hợp các lệnh để tạo thành một mạch khởi động/dừng (Start/Stop) cơ bản:

Dòng lệnh	Cú pháp (Mnemonic)	Giải thích
Dòng 1	`LD X0`	Nhấn nút Start (X0)
	`OR Y0`	Tiếp điểm duy trì của đầu ra
	`ANI X1`	Nút dừng Stop (X1) – thường dùng thường đóng
	`OUT Y0`	Kích hoạt đầu ra Y0 (Motor)
Dòng 2	`LDP X2`	Khi nhấn X2 (chỉ lấy cạnh lên)
	`SET M0`	Chốt bit nội bộ M0 lên On

4. Bảng địa chỉ thường dùng trong Fatek

Để thực hiện các lệnh On/Off, bạn cần nhớ các ký hiệu địa chỉ sau:

X: Đầu vào vật lý (Digital Input).
Y: Đầu ra vật lý (Digital Output).
M: Relay trung gian (Internal Relay) – dùng để lưu trữ trạng thái logic tạm thời.
S: Relay trạng thái (Step Relay) – thường dùng trong lập trình tuần tự (SFC).
T: Timer (Bộ định thời).
C: Counter (Bộ đếm).

5. Một số lưu ý khi lập trình On/Off

Tính ưu tiên: Trong lập trình Fatek, nếu bạn dùng cả SET và RST cho cùng một địa chỉ trong một chu kỳ, lệnh nào nằm ở dòng dưới (quét sau) sẽ quyết định trạng thái cuối cùng của thiết bị đó.
Tiếp điểm cạnh: Sử dụng LDP (cạnh lên) rất hữu ích khi bạn muốn thực hiện một hành động chỉ một lần duy nhất khi nhấn nút, tránh việc tín hiệu bị giữ lâu gây lỗi logic.